۰۷اردیبهشت

فرش مشهد

قالی مشهد گونه‌ای قالی ایرانی و از صنایع دستی همین خطه‌است که

امروز و در گذشته تولید می‌شده‌است.=== پیشینه قالی مشهد ===جالب

است بدانید که قالی بافی در مشهد حدود پنج قرن قدمت دارد، به طوری که

یکی قدیمی ترین فرش مشهد که موجود است، نوعی فرش نماز (سجاده)

است که توسط شاه طهماسب به سلیمان باشکوه در سال ۱۵۵۶ هدیه

شده‌است. این فرشها در سه درجه کیفیتی در کارگاه سلطان ابراهیم میرزا،

فرزند سام میرزا، و برادرزاده شاه طهماسب، ساخته می‌شده‌است. یکی از

انواع درجه یک آن تا دو سال پیش در لندن بود و به اعتقاد برخی در حال

حاضر در اختیار کلکسیونر معروف، شیخ سعود آل ثانی قطری، است.

تعدادی از نمونه‌های درجه دوم و سوم هنوز در موزه Topkapi موجود

می‌باشند.



در قرن ۱۹ و ۲۰ محبوبیت قالی مشهد به حدی رسید که از آن علاوه بر

استفاده در داخل کشور، برای صادرات نیز بهره می‌جستند؛

الیاف پشمی به کار رفته در این فرشها به شدت صیقل داده می‌شدند تا رنگ

را بهتر به خود جذب کنند، اما این عمل از دیگر سو باعث کاهش عمر فرشها

نیز می‌گشت، و این عاملی بود که تصویر بدی قالی مشهد در اذهان شکل

بگیرد تا جایی که صادرات این فرش به اروپا به طور چشمگیری کاهش

یافت؛ متأسفانه قالی‌های به جای مانده از آن دوران نیز همگی در معرض

فرسایش قرار دارند… تعیین تاریخ شروع قالیبافی در مشهد همچون تعیین

تاریخ برای شروع قالیبافی در محل استان خراسان تا حدودی با مشکل

مواجه است. مطابق نوشته‌ها و مدارک موجود قدیمی ترین قالی موجود

منسوب به این شهر متعلق به دوره شاه عباس صفوی است.مطابق روایات

و نوشته‌های موجود این قالی به دستور شاه عباس در شهر مشهد جهت

آستان حضرت رضا بافته شده است. در مورد این قالی سیسیل ادواردز نیز

توضیحاتی داده و در کتاب خود قالی ایران را مورد رویت آن مطالبی به رشته

تحریر درآورده است. وی عنوان می‌کند در مورد سابقه بافت این قالی با

جستجو در اسناد و مدارک موجود در آستانه تنهالیستی پیدا نمود که متعلق

به سال ۱۳۰۲ هجری قمری بوده و در آن مطلب بالا اشاره گردیده است و

استناد به این حرف خزانه دار می‌کند که لیست مذکور متکی به روایات و

احادیث است. در مورد چگونگی اوضاع قالیبافی از زمان صفویان تا اوایل قرن

۱۴ هجری مدارک خاصی در دست نیست اما شاید در منبع تا حدودی در

مورد تاریخ شروع قالیبافی جدید مشهد مطالبی را به به دست دهد و ما را از

ابهام خارج سازد، هر چند این منبع نیز از کفایت لازم برخوردار نیست. یکی از

منابع نوشته‌های شینلر، سیاح آلمانی است که در سال ۱۲۹۳ هجری قمری

شهر مشهد را چنین توصیف کرده است.قیمت آذوقه در مشهد مانند

دارالخلافه است. قیمت فرش، مس، حتی از دارالخلافه نیز بیشتر است در

مشهد پارچه ابریشمی و قالی خوب می‌بافند این تاریخ تقریباً مطابق با

سال ۱۲۵۱ هجری شمسی است.

Avatar

درباره نویسنده

admin

ارسال نظر